Morun 2017

Movember Run

Amsterdam

25 movember 2017

“Door taboes te doorbreken, verklein je de kans op zelfmoord”

“Door taboes te doorbreken, verklein je de kans op zelfmoord”

Zelfmoord komt vier keer vaker voor in de LHBT-gemeenschap dan gemiddeld, waardoor het Movember-onderwerp bij deze gemeenschap hoog op de agenda staat. We spraken over zelfmoord in de LHBT-gemeenschap en over prostaat- en teelbalkanker met Anne Levah Russchen, LHBT projectmedewerker bij de gemeente Alkmaar en zelf transgender.

Als LHBT projectmedewerker komt Anne bij veel verschillende instanties over de vloer. Ze spreekt op scholen, bezoekt asielzoekers en zorginstellingen waar ze belangrijke LHBT-onderwerpen aansnijdt en bovenal mensen helpt om zichzelf te kunnen zijn. Pas sinds augustus is ze officieel ambtenaar. Daarvoor was ze 2 jaar lang vrijwilliger als Regenboog-ambassadeur. “Ik probeer de hokjescultuur te doorbreken,” legt ze uit. “Je ziet dat die hokjes voor veel mensen, vooral jongeren, niet meer zo goed werken. En dat zijn niet alleen de homo, of transgender jongeren; het zijn ook heteroseksuele jongeren die minder behoefte voelen om gelabeld te worden.”



Het doorbreken van een hokjescultuur

Maar is het begrip ‘transgender’ dan ook niets meer dan een hokje? “Ja, dat is ook een hokje dat we sinds een geruime tijd gebruiken als parapluterm voor iedereen wiens genderidentiteit deels of geheel niet correspondeert met de fysieke geslachtskenmerken. Het is een manier om uit te leggen dat gender niet een binair principe is; er bestaat een heel spectrum tussen de uitersten mannelijk en vrouwelijk in.



Het biologisch geslacht is ten eerste al een stuk gecompliceerder dan mensen altijd hebben aangenomen. Er zijn veel variaties op de klassieke chromosomenparen. Heb je wel eens stil gestaan bij het feit dat een baby in de eerste maanden van de zwangerschap altijd eerst een meisje is?



Ten tweede is er de genderidentiteit. Dit is hoe jij jezelf beleeft, hoe je denkt en voelt. Dat zit ook ergens op het spectrum tussen mannelijk en vrouwelijk.



Ten derde bepaalt genderexpressie hoe jij je naar buiten toe presenteert, dus ook je kleding, gedrag, je uiterlijke verschijning.



Tenslotte hebben we ook nog seksuele en romantische aantrekking; wat ons aantrekt in een ander, en dat weer is opgebouwd uit dezelfde drie componenten: fysiek geslacht, genderidentiteit en genderexpressie.





“Wat ik ermee wil zeggen is dat de emancipatie niet alleen over transgenders gaat; het is van ons allemaal. In Groot-Brittannië gaf 55 procent van de jongeren tijdens een onderzoek aan dat ze zich niet konden conformeren aan het traditionele man-vrouw model. Dat is dus een discussie die veel verder gaat dan alleen de transgendergemeenschap”.



Movember en teelbal- en prostaatkanker

Wat betekent Movember voor de LHBT-gemeenschap? “Als je kijkt naar teelbal- en prostaatkanker, dan is dat natuurlijk net zo belangrijk voor de LHBT-gemeenschap als voor ieder ander. De overeenkomst met zelfmoord is naar mijn idee, dat er niet over gepraat wordt door mannen. Teelbal- en prostaatkanker is eng, omdat het in het gebied zit waar veel mannen zich door laten identificeren. Voor transgenders komt er nog een complexiteit bij. Iemand die met het mannelijk geslacht geboren is maar zichzelf identificeert als vrouw, of als genderfluïde, kan ook teelbal-of prostaatkanker krijgen.



Is dat echt een probleem? Zou die persoon zich niet aangesproken voelen door de Movember-boodschap? “Dat verschilt per persoon. Een transgendervrouw identificeert zichzelf als vrouw, ondanks dat ze geboren is met het mannelijk geslacht. Dus ja, dat kan erg pijnlijk zijn.”

Dus wat je zegt is dat we in de toekomst meer vrouwen gaan zien die teelbal- en prostaatkanker krijgen en dat het nu iets is waar we rekening mee moeten gaan houden? “Precies. Sterker nog, dat speelt nu al.”



Genderinclusieve maatschappij

“Er is nog veel acceptatie nodig. Kijk bijvoorbeeld naar de discussie over genderneutrale toilletten. Mensen staan gelijk op hun achterste poten, omdat iets waar ze aan gewend zijn, wat voor hen normaal is, ineens veranderd wordt. Echter is onze democratie gebaseerd op het luisteren naar alle mensen en ervoor zorgen dat onze samenleving inclusief is voor iedereen, dat is vooruitgang. Ik denk niet dat het nodig is dat mensen zich bedreigd voelen door deze veranderingen. Als er meer ruimte gemaakt wordt voor de één, wil dat nog niet zeggen dat de ander minder ruimte krijgt. Er is ruimte genoeg voor ons allemaal.”



Zou je dat onderwerp ook niet kunnen verplaatsen naar Movember? Oftewel, zouden er mensen zijn die nu denken dat de transgenders ook Movember ‘van de man willen afpakken’? “Dat zou kunnen, maar het zou mooi zijn wanneer het niet zo wordt gezien. Het is goed dat er iets is voor mannen en het is goed dat er over deze belangrijke onderwerpen wordt gesproken. Maar ik denk oprecht dat hoe meer inclusief je bent, hoe meer je bereikt. Je hebt daar geen nadeel bij. Ook de transgendergemeenschap kan een grote bijdrage leveren aan Movember”.



Zelfmoord in de LHBT-gemeenschap

Waarom komt zelfmoord zoveel vaker voor in de LHBT-gemeenschap dan gemiddeld? “In de puberteit ontwikkelt de seksualiteit en de (gender)identiteit van een jongere zich. Dat kan een zeer traumatische periode zijn, want veel jongeren voelen zich onzeker en kunnen niet zijn wie ze willen zijn. Op een middelbare school lieten we een video zien van twee zoenende mannen. Alle jongens probeerden ergens anders naar te kijken. Stel dat je dan die ene jongen bent die zich daar wel tot aangetrokken voelt. Zo iemand kan vervolgens erg hard worden gepest.”



“Denk zeker niet dat dit probleem alleen onder jongeren bestaat. Ook onder vijftigplussers rust er nog een groot taboe op homoseksualiteit. Onderzoek heeft aangetoond dat maar liefst dertig procent van de lesbische, homo- en biseksuele vijftigplussers in de kast zit en niet durft uit te komen voor zijn of haar eigen geaardheid. In verzorgingstehuizen worden LHBTers ook gepest en uitgesloten. Het komt vaak voor dat mensen die wel uit de kast zijn, en naar het verzorgingstehuis verhuizen, worden aangeraden weer terug de kast in te gaan.”



Ben je hoopvol? Denk je dat er meer acceptatie zal komen en dat dit ook zal bijdragen aan het terugdringen van het aantal zelfmoorden? “Ik deelde laatst op mijn Facebook Wall een prachtige quote die vanuit de VS de wereld over waait. In het kort is het zoiets als: I am not a liberal snowflake, but if my belief in equity, empathy, goodness, and love indeed makes me or people like me snowflakes, then you should know...Winter is coming! Ik geloof daar ook in. De seksuele revolutie begon al in de jaren 40 met de oprichting van de NVSH, die geloofde in seks voor het huwelijk, preventie, abortus, legalisatie van pornografie en mensen de ruimte geven om te zijn wie ze willen zijn. In de jaren 80 heeft dat weer een klap gekregen, ook vanwege het feminisme dat geloofde dat porno vrouwonvriendelijk was. Nu zitten we weer in de lift, hoewel er ook veel tegenwerking is. Het zou je verbazen hoeveel doorsnee heteroseksuele stelletjes een open relatie hebben en op regelmatige basis experimenteren met andere stelletjes onder invloed van geestverruimende middelen. Jongens zitten al voor hun vijftiende op het internet en komen een wereld van porno tegen en maken dus al vroeg kennis met allerlei verschillende voorkeuren. Daardoor kan zo'n jongen tegenwoordig op die leeftijd al ontdekken dat hij bijvoorbeeld op transgendervrouwen valt. Ik denk dat die nieuwe generatie ook veel fantasierijker is dan de generatie voor hen, omdat er langzamerhand toch steeds meer uit de taboesfeer komt en jongeren zich langzamerhand ontworstelen aan de invloed van de conservatieve christelijke cultuur waar hun ouders, of grootouders in zijn grootgebracht.



In deze tijd zouden we ons niet moeten inhouden om met elkaar te praten over deze onderwerpen; uit het keurslijf ontsnappen, terug naar de vrijgevochten mensen die we in een ver verleden ooit waren. We kunnen zelf en met elkaar de normen en waarden bepalen, daarvoor hebben we tegenwoordig geen kerk, of een bijbel meer nodig.''



Toekomst van Movember

“Er is een steeds groter wordende groep mannen die voor de buitenwereld een heteroseksuele identeit er op na houdt, maar ook wel ervaringen heeft met andere mannen of transgenders. Dat hoeft geen andere naam te hebben, dat zijn ‘gewoon’ heteroseksuele mannen, omdat zij zich zelf zo voelen. Toch is het deze groep die in de communicatie vaak niet wordt bereikt. Want waar ga je naartoe als je een buitenechtelijke ervaring hebt met iemand van je eigen geslacht? Met wie kan je daar over praten? Hetzelfde geldt voor hulp bij geslachtsziekten. Zo weten homoseksuele mannen de SOA-poli wel te vinden en ze weten dat ze er gratis naartoe kunnen. Heteroseksuele mannen, zelfs degenen die homoseksuele ervaringen hebben gehad, weten dat vaak niet. Als betrokken instanties openlijk deze groep meenemen in hun communicatie, kunnen we grote stappen vooruit zetten.”



“Mensen moeten de mogelijkheid hebben om te praten over hun problemen en we moeten de taboesfeer doorbreken. Zo zou seksuele voorlichting alle onderwerpen moeten behandelen. Ik zou er een groot voorstander van zijn als jongeren in de puberteit maandelijks voorlichting krijgen over gender en seksualiteit, waarbij diverse onderwerpen aan bod komen, waaronder moeilijk bespreekbare onderwerpen zoals fetisj en BDSM, zodat jongeren niet met de problemen blijven zitten en het eenvoudiger vinden om over deze onderwerpen te praten.”



Wat zou Movember kunnen doen om daar aan bij te dragen? “Ik zou het geweldig vinden als Movember zich ontpopt als de algemene awareness maand, waarin taboes worden doorbroken. Waarin mensen praten over hun eigen taboes, een maand van bekentenissen. Dan blijven de bestaande topics van Movember relevant en belangrijk, maar bereik je gelijktijdig een veel grotere groep mensen en kan je nog meer impact hebben op een maatschappelijke verschuiving.”



  • Gold Partner
  • Gold Partner
  • Logistics Partner
  • After party Partner
  • Hospitality Partner
  • Photography & Design Partner
  • Logistics Partner
  • Physical Motivator
  • Organisation Partner